Dönüşüm
Kitap Arka Kapak:İlk kez 1915’te “Die Weissen Blaetter” adlı aylık dergide yayımlanan Dönüşüm, Kafka’nın en uzun ve en tanınmış öyküsüdür ve yayımlanmasının üzerinden nerdeyse bir asır geçmesine rağmen hâlâ tüm dünyada en çok okunan kitaplar arasındadır. 17 Ekim 1912’de Felice Bauer’e gönderdiği mektupta Kafka Amerika romanı üzerinde çalıştığını, ilerleyemediğini görünce sıkıldığını ve yataktan kalkamaz hale geldiğini, bu nedenle bir öykü yazarak ara vermek istediğini yazar. Dönüşüm işte böyle ortaya çıkar....

-----------------------------------------------------------------------------------------------

“Gregor Samsa bir sabah bunaltıcı düşlerden uyandığında, kendini yatağında dev bir böceğe dönüşmüş olarak buldu.”

Bazen bir cümle koca bir özet olur, alıntıdan anlaşılacağı üzere düşünün efendim, bir sabah işe gitmek için uyandığınızda yabancı bir vücudu taşımak, insanlar âleminde bir böceğe dönüşmek... Dönüşümle, gerçek dışı bir kurguyla değişimin, kimlikte ortaya çıkacak en ufacık bir yabancılaşmanın insanlarda yarattığı etkiyi etkileyici bir şekilde ifade ediyor Kafka.

Eserin başkahramanı Gregor Samsa; emekli bir baba, ev dışına çıkmayan annesi ve kız kardeşinden mütevellit ailesine bakmakla sorumlu bir pazarlamacı. Ama yaşadığı dönüşüm sonucu artık işe gidemez. Hatta öyle ki işe geç kalmasının daha ilk saatlerinde gecikmesi nedeniyle onu denetlemeye müdürü eve gelir. Onun ‘hasta’ olduğuna basit bir sebepten işe gelmediğine inanmaz. Gregor yaşadığı dönüşüme rağmen hala işe gitme planlara yapmaktadır ve müdürüne durumu anlatabilmek için güçlükle odasının kapısını açar. Gördüğü manzara karşısında müdürü tek kelime etmeden evi terk eder. Müdür Gregor’un bu halini anlamaya çalışmaz kaldı ki Gregor böceğe dönüşmeden önce de kendisi için bir şey ifade etmemektedir. Kapitalist döngünün çarklarından değil midir? İşlevin varsa varsın, yoksa bir faydan sende yoksundur.

Dışarıdan gelen tepki değildir Gregor'u yıpratan, ailesinde meydana getirdiği etki, tepkiler...

Özellikle anne babası onun bu halinden korku ve tiksinti duymaktadır. Görmek istemezler onu. Kız kardeşi Grete'de korku duymaktadır ama böcekte olsa abisi olduğunu düşünerek Gregor’a karşı sevecendir; ona yemek getirir, odasını havalandırır ama ilerleyen zamanlarda o da uzaklaşır Gregor’dan. Evin geçimi sağlayan tek kişi Gregor’dur, onun bu hali evdeki herkesi kısa bir süre içinde geçim derdine düşürür. Baba bir bankada çalışmaya başlar, anne evde dikiş diker, kız kardeş bir dükkânda çalışmaya başlamıştır. Ağırlaşan hayat koşulları ile birlikte Gregor onlar için artık yük olmaya başlar. Onun varlığına tahammül edemez kimse. Hatta kız kardeşi Grete bile ondan vazgeçmiştir. Okurken sabırsızlıkla Gregor'un yeni bir dönüşüm yaşamasını beklerken babasının sırtına attığı elma yüzünden oluşan yarasının zamanla kötüleşmesiyle Gregor bir böcek olarak ölür.

Kitap analizlerinin yazarken bir set oluşur kalemimin önünde her şeyi yazmak isterken bir yerde duruveririm. Hani izlenmesi gereken bir filmin asıl sahnelerini söylemiş olma durumundan bir kaçış gibi de denilebilir. Dönüşüm, yalnızca yetmiş küsur sayfadan ibaret, Kafka'nın en uzun ve en tanınmış hikâyesi olmasından çok daha ötedir, fikrimce.  Gregor'un uyanışı, odası ve odasındaki eşyalar, dönüşümünde ki fiziksel değişimleri bunlara adaptasyonu, sırtındaki elma. Naçizane tavsiyem ayrıntıları ayrıntılı okuyun, yorumlayın efendim. Gelip geçici bir hikâye olarak değil de çevremizdeki insanların değişimlerine ve onlara verdiğimiz tepkiler ölçüsünde okuyun ve okuyacaksanız Dönüşüm'ü bir kimlik sınması yapın efendim. Sırf düşüncesinden ötürü vazgeçtiğiniz dostluklarınız, yıktığınız yıllar varsa oturup bir pişman olun. İçimize dikta edilmiş otoriteleri bir gözden geçirin. Hiç okumadıysanız bir okuyun, okuduysanız da biraz demlendirip yeniden bir göz atın derim. 

Analist : Betül Sümeyye Us Kurum : İnönü Üniversitesi
Bu yazı toplamda 621 defa okundu.

güvenlik Kodu
YORUMLAR
Bu bölüm şu an hazırlanmaktadır.
Bu bölüm şu an hazırlanmaktadır.