Dava
Kitap Arka Kapak: Franz Kafkanın Dava adlı romanının bu çevirisi, yazarın Oxford Metinleri diye adlandırılan el yazıları üzerinde Amerikalı ve Alman uzmanların yaptıkları son çalışmalarla oluşturulan metinden yapıldı. Dava, Korku Çağı diye adlandırılan 20. yüzyılda insanoğlunun artık neredeyse kurtulunması olanaksız bir yazgıya dönüşmüş olan kuşatmalı yaşamının öyküsüdür. Bu çağa korku egemendir, çünkü insan, hemcinsleriyle insanca bir dil aracılığıyla iletişim kurabilme, böyle bir dille insanca tepkiler uyandırabilme olanağından yoksun kalmıştır. Albert Camusnün deyişiyle, bu olanağın bulunmadığı bir çağ, artık ancak Korku Çağı diye adlandırılabilir. Kafkanın Davada betimlediği yargılama süreci, böyle bir çağın en güçlü simgelerinden biridir ve bu roman, insan, insanın korkusu olarak kaldığı sürece, güncelliğini -ne yazık ki- hiç yitirmeyecektir.

-----------------------------------------------------------------------------------------------

Öncelikle kitabın yazarı Franz Kafka hakkında bilgi vermek hiç de kötü olmaz. Franz Kafka (1883-1924) modern dünya edebiyatının ikonik ve özgün yazarlarından biridir. Taşralı bir Çek Yahudi’sinin oğludur. Babası, zor koşullar altında büyümüş, varlıklı bir Alman Yahudi ailesinin kızıyla evlendikten sonra zengin olmuştur. Kafka, ürkek, çekingen, alçakgönüllü kişiliğini annesinden almış; çok hareketli ve güçlü bir insan olan babası karşısında kendini sürekli güçsüz ve çaresiz görmüş, babası hep bir korku kaynağı olmuş, giderek dışa kapanmasına yol açmıştır. Kafka, babasıyla arasındaki bu ilişkiyi, DasUrteil (Hüküm) ve DieVerwandlung(Değişim) gibi hikâyelerindeki baba tiplerinde ve babasına yazdığı, ama onun eline ulaşmayan Brief an den Vater'de (Babaya Mektup) yansıtır. Tutucu bir öğretim veren bu lise, onun yalnızlığını ve kendi içine kapanmasını arttırdı. 1901'de Parg Üniversitesi'nin Hukuk Fakültesi'ne girdi, ama daha çok ilgisini çektiği için Alman Edebiyatı derslerini izledi. 1902'de MaxBrod'la taşıtı; Brod onun ilişki kurabildiği sayılı kişilerden biri oldu ve Kafka'nın, ölümünden sonra yakılmasını istediği tüm yapıtlarını Brod toplayıp yayınladı. Bir Savaşın Tasviri (1904/1905) adlı ilk hikâyesini, yazdı, 1906'da hukuk öğrenimini doktora ile tamamladı, bir yıl avukatlık stajı yaptı; stajın bitiminde yine Prag'da kaldı. 1907'de bir sigorta şirketinde memur oldu, 1922'de emekli olana dek burada çalıştı.

1908/1912 yılları arasında toplumsal olaylara duyduğu ilgi giderek arttı, sık sık önemli Çek siyaset adamlarının konuşmalarına gitti, toplumsal devrimci bir çevre olan KlupMladych'in (Gençler Birliği) toplantılarına olduğu kadar, bir eczacının karısı olan Berta Fanta'nın kendi evinde düzenlediği ve Prag'ın önde gelen aydınlarını çağırdığı toplantılara da katıldı; ilk kez bu yıllarda Yahudi diniyle ilgilendi, gezici bir Yahudi tiyatro topluluğuyla ilişki kurdu; bu arada İbranice öğrendi; aynı yıllarda uzun geziler yaptı.1912'ye kadar süren bu gezilerin yorgunluğuyla bir ara Jungborn Sanatoryumunda üç hafta kaldı. 1912'de Amerika'nın önce taslaklarını, sonra da ilk yedi bölümünü yazdı, ama yapıt tamamlanmadan kaldı, ölümünden sonra 1927'de Brod tarafından yayınlandı.

Dava adlı kitap Epsilon Yayınevinden çıkmış Almanca aslından Mutlu Çevik Zengin tarafından çevrilmiştir. 270 sayfadır ve basım tarihi 2016’dır. Kitap yayınevi tarafından cilt kapaklı basılmış ve yazı puntosu büyük olduğu için normal basımlarından birkaç sayfa fazla olabilir.

Kafka’nın “Dava” adlı kitabını okumadan önce yazar hakkında bilgi edinmekte fayda var. Çünkü yazarın yaşam hikâyesine baktığımızda ailevi sıkıntıları, sosyal çevresi ve dönemin siyasal yapısı eserlerinde büyük etki yaratmışa benziyor. Hayatını okuduğumuzda da göreceğimiz gibi Nazi dönemi yasaklanan kitaplar arasında yer alır ve ölmeden önce arkadaşına yazılarını yakmasını söyler. Ayrıca Kafka’nın hukuk okumuş olması kitabı okurken bize birçok ipucu veriyor.

Kafka’nın muhteşem eseri “Dava”ya dönecek olursak;

Joseph K, otuz yaşında, bankada çalışan kendi halinde biridir. Biri iftira atmış olacak ki, Joseph K.’yı tutuklarlar. Joseph ne suç işlediğini ve hangi maddeye göre yargılanacağını bilmez. Joseph, kendisini haklı çıkarmak veya bu suçunu anlamak için çalışmalar yapar. Aynı evde kaldığı Fraulein Bürstner’e olayı anlatır. Kız bu olayla ilgilenmez. Joseph bir kez daha mahkemeye çağrılır.Kendisini haklı çıkarmaya çalışır ama mahkeme salonundakiler sarayın ajanlarıdır.

Joseph, kendisini davaya verir ve bu yüzden bankadaki işlerini aksatır.Kendisine Huld adında bir avukat bulur.Fakat bu avukattan vazgeçmek ister.

 Joseph,bir arkadaşının tavsiyesiyle Titorelli adında bir ressamı görmeye gider.Bu kişi, sarayın özel ressamıdır. Onunla yaptığı konuşma sonucunda ümitsizlik içinde ressamın yanından ayrılır.

Joseph, faaliyetlerine devam eder. Bir yıl sonra(Joseph otuz bir yaşındayken)iki şişman adam kapıyı çalar ve Joseph’ i alıp götürürler. Artık Joseph mücadele gücünü kaybetmiştir. Bu adamlara direniş göstermez. İki adamdan biri Joseph’in boğazından tutar ve diğeri elindeki bıçağı kalbine saplar.

Dava kitabı aslında sisteme yapılan en iyi eleştiridir. Hukuk sistemine olan eleştiri… Josef K’yı yargılayan toplumdur. Hapishane hayatı yaşamamış olması tutsak olmadığı anlamına gelmez. Aslında kitabı okurken size sistemin bazı çıkmazlarını ve bu çıkmazların onu tecrübeleriyle aşacağı izlenimini verir. Çünkü kendisi de toplumun bir parçasıdır. Hem de insanlarla iletişimin en güçlü olduğu bir konumda… İçinde bulunduğu davası onu sürekli çıkmaz sokaklara çıkarır. Bir adım daha yaklaştığını hissettiği zaman K, aslında daha da batmaktadır bu köhne zihniyetin içine. Haklı olduğunu, suçsuz olduğunu bildiği halde artık kendisi de bu sistemin içerisinde yerini alır. Hayıtını artık bu dava şekillendirmeye başlar. İşi, evi ve yaşantısı artık bir davaya bağlıdır. Nereye giderse yanında artık davasını da götürür. Son olarak dava karara bağlanır ve K’ya bu sistemin değiştirilemeyeceğini gösterir bir yıkık binada…

Analist : Abdullah Gündüz Kurum : İstanbul Üniversitesi
Bu yazı toplamda 1306 defa okundu.

güvenlik Kodu
YORUMLAR
Bu bölüm şu an hazırlanmaktadır.
Bu bölüm şu an hazırlanmaktadır.